Renesans - Prądy epoki
Humanizm - z łac. humanitas - człowieczeństwo, ludzkość; prąd umysłowy renesansu, którego centrum zainteresowań stał się człowiek i jego dobro. Przeniknął on niemal wszystkie dziedziny życia, a szczególnie sztukę i literaturę. Z humanizmem wiąże się pojęcie antropocentryzm - oznacza ono usytuowanie człowieka (antropos) w centrum świata. Hasło humanizmu: Człowiekiem jestem i nic, co ludzkie, nie jest mi obce.
Reformacja - to drugi z głównych prądów renesansu, który wstrząsnął Europą w XVI w. i doprowadził do powstania niezależnych od papiestwa kościołów protestanckich. Jego zalążkiem były średniowieczne ruchy społeczno-religijne, przeciwstawiające się zinstytucjonalizowaniu życia religijnego, sztywnemu dogmatyzmowi i feudalnej strukturze Kościoła, postulujące nawrót do wczesnochrześcijańskiej prostoty i demokratyzmu (m. in. w XIII w. franciszkanizm, w XIV w. wiklefizm, husycyzm). Ruch reformacyjny w XVI w. nie miał jednolitego charakteru. Twórcy głównych systemów wyznaniowych - M. Luter, U. Zwingli i J. Kalwin - różnili się znacznie w poglądach.